Migrena a dieta – czy dieta w migrenie ma wpływ na przebieg bólu głowy?
Migrena należy do jednych z najczęstszych dolegliwości neurologicznych – jej napady dotyczą nawet 15% naszej populacji. Objawia się najczęściej jednostronnym bólem głowy przez kilkanaście godzin, któremu towarzyszy często światłowstręt i mdłości. Niektóre osoby uskarżają się na tzw. aurę, czyli zaburzenia widzenia w postaci świetlnych punktów lub błysków. Migrena sprawia, że osoba na nią cierpiąca nie jest w stanie podjąć normalnych, codziennych czynności. Bóle migrenowe mają charakter napadowy i nawracający.
Dieta w migrenie — przyczyn można upatrywać w żywności
Migrena jest przedmiotem badań neurologów, psychologów i epidemiologów. Zapobieganie jej jest wyzwaniem. Leki stosowane są zwykle nie zapobiegawczo, ale już w momencie, kiedy migrena się pojawi. Wielu specjalistów zwraca uwagę na związek migreny z zażywanymi lekami i pokarmami. Stąd rodzą się pytania o dietę – co jeść, czego unikać w jadłospisie?
Szukanie skutecznych sposobów zapobiegania i leczenia migreny wynika z obserwacji przyczyn choroby. Lekarze zwracają uwagę na szereg czynników sprzyjających wystąpieniu napadu bólu migrenowego:
- stres,
- zmianę rytmu snu,
- czynniki hormonalne,
- czynniki atmosferyczne,
- silne zapachy, hałas, ostre światło,
- wysiłek fizyczny,
- otyłość,
- palenie papierosów,
- nadużywanie leków,
- u kobiet – okres przedmiesiączkowy,
- głodówka wywołująca spadki glikemii oraz przebiegająca z odwodnieniem,
- małą podaż płynów,
- nieprawidłowe nawyki żywieniowe i nieregularne posiłki,
- niektóre składniki diety.
Żywność a występowanie migreny
Niektóre składniki diety mogą być jednym z czynników prowokujących napad migrenowy. Zdarza się, że spożycie danego produktu – z równoległym wystąpieniem innego poza żywieniowego czynnika (np. stres, zmiana pogody) – wywołuje migrenę. Jest to oczywiście proces indywidualny, nie wszystkie osoby cierpiące na migrenę będą reagowały tak samo na określone składniki diety. Nie istnieje też lista pokarmów, które miałyby być wykluczone i służyły każdemu choremu. Dieta antymigrenowa bazuje na eliminacji produktów, które potencjalnie mogą być czynnikiem wywołującym ból lub zwiększającym częstotliwość napadów.
Związek między otyłością a migreną – co mówią badania?
Coraz więcej badań potwierdza, że otyłość może zwiększać częstość i nasilenie napadów migreny. Nadmiar tkanki tłuszczowej wpływa na gospodarkę hormonalną i nasila procesy zapalne w organizmie, co może obniżać próg bólu i sprzyjać częstszym atakom. U osób z nadwagą migrena często przebiega ciężej i trudniej reaguje na leczenie. Z drugiej strony, przewlekły ból głowy i zmęczenie mogą utrudniać aktywność fizyczną, co sprzyja dalszemu przybieraniu na wadze. Dlatego utrzymanie prawidłowej masy ciała i wprowadzenie zrównoważonej diety przeciwzapalnej to ważny element profilaktyki i leczenia migreny.
Czego NIE JEŚĆ przy migrenie?
Wśród produktów mogących zwiększać ryzyko wystąpienia ataków migreny, znalazły się te, które zawierają: glutaminian sodu, czerwień koszenilową, aminy biogenne – tyraminę i histaminę, fenyloalaninę. Z tego powodu prawidłowo skonstruowana dieta migrenowa będzie eliminować produkty spożywcze zawierające wyżej wymienione związki.
Unikaj następujących produktów:
| Ø kakao i czekolada Ø alkohol, w tym białe oraz czerwone wino Ø kawa Ø sery długo dojrzewające i pleśniowe (np. Cheddar, Brie, Camembert, Parmezan) Ø wędliny, kiełbasy, pasztety Ø drożdże i suplementy drożdży Ø kostki rosołowe i przyprawa typu maggi, vegeta Ø dojrzałe banany, awokado Ø aspartam i inne słodziki (produkty light – cukierki bez cukru, gumy do żucia) Ø ryby – marynowane, solone, wędzone Ø niektóre zioła: papryka, imbir, kolendra, nasiona kopru, czosnek Ø koncentraty, ketchupy, dressingi Ø żywność typu fast-food |
Co JEŚĆ i PIĆ, aby ograniczyć napady migrenowe?
Do produktów polecanych przy migrenie należą:
- produkty jak najkrócej przechowywane, żywność naturalna niskoprzetworzona,
- produkty o niskim indeksie glikemicznym,
- chude gatunki mięs,
- oleje roślinne,
- jajka,
- czysta woda (min. 1,5–2 litry wody dziennie),
- napoje pozbawione kofeiny,
- indywidualnie tolerowane produkty spożywcze.
PAMIĘTAJ!
- Jedz regularnie, co 4-5 godzin posiłki o umiarkowanej obfitości. Nie doprowadzaj do uczucia głodu. Spadek poziomu glukozy we krwi może wywołać napad bólu. Koniecznie zjedz śniadanie.
- Pij dużo wody – 6 – 8 szklanek dziennie. Zwiększaj tę ilość przy uprawianiu sportu, podczas przebywania w miejscach z wysoką bądź niską temperaturą.
- Obserwuj, które produkty i w jakich ilościach prowokują napady bólu.
- Dbaj o swoją kondycję fizyczną. Nie stosuj restrykcyjnych diet, nie ograniczaj wszystkich potencjalnie szkodliwych produktów – obserwuj swój organizm, a dietę stosuj pod opieką specjalisty.
Najczęściej zadawane pytania – FAQ
Czy dieta ma wpływ na migrenę?
Dieta może wpływać na przebieg migreny u części osób. Niektóre produkty, nieregularne posiłki, odwodnienie lub głodzenie mogą nasilać bóle głowy albo sprzyjać wystąpieniu napadu migrenowego.
Jakie produkty mogą wywołać migrenę?
U niektórych osób migrenę mogą nasilać m.in. alkohol, czekolada, sery dojrzewające, produkty wysokoprzetworzone, żywność z dodatkiem glutaminianu sodu, sztucznych słodzików, konserwantów oraz bardzo słone lub tłuste potrawy.
Czy głód może wywołać ból migrenowy?
Tak. Długie przerwy między posiłkami, pomijanie śniadania lub restrykcyjne diety mogą sprzyjać spadkom energii i wywoływać ból głowy u osób podatnych na migrenę.
Czy odwodnienie może nasilać migrenę?
Tak. Niedostateczna ilość płynów może sprzyjać bólom głowy i nasilać objawy migreny. Warto regularnie pić wodę, szczególnie w upały, podczas wysiłku fizycznego i przy zwiększonej utracie płynów.
Czy kawa pomaga czy szkodzi przy migrenie?
Kofeina może działać różnie. U części osób niewielka ilość kawy łagodzi ból głowy, a u innych może go nasilać lub prowokować napad. Znaczenie ma także regularność picia kawy i nagłe odstawienie kofeiny.
Jak prowadzić dzienniczek migrenowy?
W dzienniczku warto zapisywać datę i godzinę bólu, jego nasilenie, zjedzone posiłki, wypite napoje, sen, stres, aktywność fizyczną, miesiączkę, pogodę oraz zastosowane leki. To może pomóc rozpoznać indywidualne czynniki wyzwalające.
Czy przy migrenie warto stosować dietę eliminacyjną?
Dietę eliminacyjną warto stosować ostrożnie i najlepiej po konsultacji ze specjalistą. Nie każdy pacjent reaguje na te same produkty, dlatego nie zaleca się eliminowania wielu grup żywności bez wyraźnego uzasadnienia.
Kiedy zgłosić się do lekarza z migreną?
Do lekarza warto zgłosić się, gdy bóle głowy są częste, bardzo silne, zmieniają charakter, utrudniają codzienne funkcjonowanie albo towarzyszą im objawy neurologiczne, takie jak zaburzenia widzenia, mowy, czucia lub niedowład.

