SEZON NA KLESZCZE – Kiedy są najbardziej aktywne?
Budzą lęk i przerażenie, choć są niewiele większe od główki szpilki, szczególnie gdy wracasz z wycieczki na łonie natury czy zwykłego spaceru po lesie. Kleszcze, budzą się ze snu zimowego jak tylko zrobi się trochę cieplej, bezlitośnie atakując każdego kto wkroczy na ich teren. Czy osiągną swój cel? To zależy wyłącznie od Ciebie!
Jak możesz uchronić siebie i najbliższych przed kleszczami i chorobami odkleszczowymi? Lepiej zapobiegać niż leczyć, a pomoże Ci w tym poniższa solidna dawka wiedzy.
Gdzie żyją kleszcze? Kiedy sie zaczyna sezon na kleszcze?
Zamieszkują one zazwyczaj tereny zielone – lasy, łąki, podmokłe zarośla, ale pasażera na gapę możesz złapać również na skwerze, w parku, a nawet w przydomowym ogródku. Ich aktywność zależy od temperatury otoczenia. Sezon na kleszcze rozpoczyna się zwykle na przełomie marca/kwietnia i trwa do listopada. Długa i mroźna zima może znacznie ograniczyć ilość kleszczy i skutecznie opóźnić ich pojawienie się. W przeciwnym razie możemy spodziewać się kleszczy już zimą.
Jak się chronić przed kleszczami?
Jeśli nie chcesz rezygnować z przyjemności jaką daje obcowanie z naturą? Nie musisz. Kleszcze wkłuwają się przez skórę, dlatego ważne jest, aby idąc np. na grzyby do lasu, odpowiednio ją zasłonić. Ważny jest materiał. Kleszcze nie lubią syntetyków, pewnie podobnie jak Ty! Ale w tym przypadku warto się poświęcić i ubrać długie elastyczne spodnie, bluzę z polaru oraz buty szczelnie zasłaniające stopy. Idąc o krok dalej, powszechnie dostępna staje się odzież antykleszczowa, wykonana z materiałów specjalnie zaimpregnowanych. Tkanina zupełnie bezpieczna dla człowieka staje się śmiertelna dla kleszczy, komarów i innych insektów, które giną po kontakcie z nią.
Zupełnie inaczej jak w modzie, kolor ubrania nie ma znaczenia. Kleszcze reagują na Twój zapach, dokładnie mówiąc zapach potu. Warto jednak założyć jasne ubranie, na którym przeciwnik nie będzie w stanie się ukryć.
Jeśli nie chcesz ubierać się w długie spodnie w upalny dzień wypróbuj jedne z wielu dostępnych środków odstraszających tzw. repelentów. Z naturalnych środków możesz wypróbować olejek, np. lawendowy czy goździkowy.
Jakie choroby przenoszą kleszcze?
Kleszcze żywią się krwią, dlatego są wyposażone w narząd gębowy przystosowany do ssania krwi, zaopatrzony w liczne ząbki ustawione przeciwnie do kierunku wkłucia, co umożliwia zakotwiczenie się kleszcza w skórze człowieka. W czasie ssania krwi, kleszcz wstrzykuje do tkanek osoby ślinę, z którą przedostają się drobnoustroje chorobotwórcze.
Ponieważ kleszcze przenoszą zarówno wirusy, bakterie, jak i pierwotniaki, to pełnią rolę wektorów licznych chorób określanych jako choroby odkleszczowe. Do głównych chorób przenoszonych przez kleszcze w Polsce należą: borelioza oraz odkleszczowe zapalenie mózgu.
Kleszcz to nieduży pajęczak, ale kłopoty zdrowotne jakie może wywołać są naprawdę rozległe.
Borelioza
To wieloukładowa choroba wywołana krętkiem Borrelia burgdorferi.
Przeciwko boreliozie nie ma szczepionki, pozostaje zatem tylko profilaktyka, czyli zastosowanie skutecznych metod zapobiegających pokłuciu przez kleszcze.
W przypadku ukąszenia, wkłucia się kleszcza – usunięcie go, obserwacja miejsca i/lub wykonanie badania w kierunku zakażenia boreliozą. Choroba jest na tyle podstępna, że może ujawnić się po latach, często już zaawansowana, kiedy my nawet nie pamiętamy ukąszenia przez kleszcza. Twoją czujność wzbudzić powinny niecharakterystyczne symptomy, takie jak:
- przewlekłe zmęczenie,
- bóle głowy i stawów,
- stany zapalne stawów,
- nieprawidłowa pracy serca.
Borelioza w dłuższym czasie może prowadzić do znacznego pogorszenia stanu zdrowia, dlatego nie warto bagatelizować niepokojących objawów. Jeśli podejrzewasz zakażenie boreliozą, rozważ konsultację ze specjalistą lub umów wizytę do internisty w Lublinie, który oceni objawy, zleci odpowiednie badania i pokieruje dalszą diagnostyką.
W Poradni Leczenia Boreliozy CM Luxmed oferujemy kompleksową diagnostykę boreliozy, możliwość wykonania specjalistycznych badań oraz ustalenie indywidualnego planu leczenia. Na każdym etapie terapii możesz konsultować jej przebieg i efekty z lekarzem prowadzącym.
Odkleszczowe zapalenie mózgu
Jest infekcją ogólnoustrojową wywoływaną przez wirus TBE przenoszony w trakcie ukąszenia przez zakażonego kleszcza.
Przed zachorowaniem na odkleszczowe zapalenie mózgu chroni szczepionka. Pełny cykl szczepienia składa się z 3 dawek podawanych w odstępach czasowych, zgodnie z zaleceniami producenta, po których uzyskuje się odporność na 3-5 lat.
W kontekście wyjazdów na urlopy i wakacje, ale też krótkich weekendowych wypadów za miasto na łono przyrody, warto rozważyć tę możliwość i uchronić siebie oraz dzieci przed tą groźną chorobą.
Badania w kierunku zakażenia boreliozą wykonasz w naszych laboratoryjnych punktach pobrań.
Najczęściej zadawane pytania – FAQ
Kiedy zaczyna się sezon na kleszcze?
Sezon na kleszcze rozpoczyna się zwykle na przełomie marca i kwietnia, a trwa do listopada. Aktywność kleszczy zależy od temperatury otoczenia, dlatego przy łagodnej zimie mogą pojawić się wcześniej.
Gdzie najczęściej żyją kleszcze?
Kleszcze najczęściej występują na terenach zielonych, takich jak lasy, łąki i podmokłe zarośla. Można je spotkać także na skwerach, w parkach oraz w przydomowych ogródkach.
Czy kleszcza można złapać w przydomowym ogródku?
Tak. Kleszcze występują nie tylko w lasach i na łąkach, ale również w parkach, na skwerach oraz w przydomowych ogródkach. Dlatego po spacerze lub pracy w ogrodzie warto dokładnie obejrzeć skórę.
Jak chronić się przed kleszczami?
Przed wyjściem do lasu lub na teren zielony warto zasłonić skórę, zakładając długie spodnie, bluzę oraz buty szczelnie zakrywające stopy. Pomocne mogą być także środki odstraszające kleszcze, czyli repelenty.
Jakie ubranie najlepiej chroni przed kleszczami?
Warto wybierać długie, elastyczne spodnie, bluzę z polaru oraz pełne buty zasłaniające stopy. Jasne ubranie ułatwia zauważenie kleszcza, zanim wkłuje się w skórę.
Czy kolor ubrania ma znaczenie w ochronie przed kleszczami?
Kolor ubrania nie odstrasza kleszczy, ponieważ reagują one przede wszystkim na zapach człowieka, zwłaszcza zapach potu. Jasne ubranie jest jednak praktyczne, bo łatwiej dostrzec na nim kleszcza.
Czym jest odzież antykleszczowa?
Odzież antykleszczowa jest wykonana z materiałów specjalnie zaimpregnowanych. Tkanina jest bezpieczna dla człowieka, a dla kleszczy, komarów i innych insektów staje się śmiertelna po kontakcie z nią.
Czy repelenty pomagają chronić się przed kleszczami?
Tak. Repelenty to środki odstraszające, które mogą zmniejszać ryzyko kontaktu z kleszczem, szczególnie wtedy, gdy nie chcemy zakładać długich spodni w upalny dzień. Z naturalnych środków można wypróbować np. olejek lawendowy lub goździkowy.
Jakie choroby przenoszą kleszcze?
Kleszcze mogą przenosić wirusy, bakterie i pierwotniaki, dlatego są wektorami chorób odkleszczowych. Do głównych chorób przenoszonych przez kleszcze w Polsce należą borelioza oraz odkleszczowe zapalenie mózgu.
Jak kleszcz przenosi drobnoustroje chorobotwórcze?
Kleszcz żywi się krwią i w czasie ssania wstrzykuje do tkanek ślinę. Wraz ze śliną do organizmu człowieka mogą przedostać się drobnoustroje chorobotwórcze.
Czym jest borelioza?
Borelioza to wieloukładowa choroba wywoływana przez krętki Borrelia burgdorferi. Może rozwijać się podstępnie, a objawy czasem ujawniają się dopiero po dłuższym czasie od ukąszenia przez kleszcza.
Czy istnieje szczepionka przeciwko boreliozie?
Nie. Przeciwko boreliozie nie ma szczepionki, dlatego najważniejsza jest profilaktyka, czyli unikanie pokłucia przez kleszcze, szybkie usunięcie kleszcza po ukąszeniu oraz obserwacja miejsca wkłucia.
Jakie objawy mogą sugerować boreliozę?
Niepokojące mogą być przewlekłe zmęczenie, bóle głowy i stawów, stany zapalne stawów oraz nieprawidłowa praca serca. Jeśli objawy pojawią się po ukąszeniu kleszcza albo budzą podejrzenie boreliozy, warto skonsultować się z lekarzem.
Co zrobić po ukąszeniu kleszcza?
Po ukąszeniu należy usunąć kleszcza, obserwować miejsce wkłucia i w razie potrzeby wykonać badania w kierunku zakażenia boreliozą. Nie należy bagatelizować niepokojących objawów pojawiających się po kontakcie z kleszczem.
Czym jest odkleszczowe zapalenie mózgu?
Odkleszczowe zapalenie mózgu to infekcja ogólnoustrojowa wywoływana przez wirus TBE. Wirus przenosi się w trakcie ukąszenia przez zakażonego kleszcza.
Czy istnieje szczepionka przeciw odkleszczowemu zapaleniu mózgu?
Tak. Przed odkleszczowym zapaleniem mózgu chroni szczepionka. Pełny cykl szczepienia składa się z 3 dawek podawanych w odstępach czasowych zgodnie z zaleceniami producenta, a odporność utrzymuje się przez 3–5 lat.
Kiedy warto rozważyć szczepienie przeciw odkleszczowemu zapaleniu mózgu?
Szczepienie warto rozważyć przed wyjazdami wakacyjnymi, urlopami oraz krótkimi weekendowymi wypadami za miasto na łono natury. Może pomóc chronić zarówno dorosłych, jak i dzieci przed tą groźną chorobą.
Gdzie można wykonać badania w kierunku boreliozy?
Badania w kierunku zakażenia boreliozą można wykonać w laboratoryjnych punktach pobrań CM Luxmed.
Informacje zawarte w tym artykule mają charakter ogólnoinformacyjny i edukacyjny. Nie zastępują one profesjonalnej porady medycznej, diagnozy czy leczenia. Zaleca się konsultację z lekarzem lub innym wykwalifikowanym pracownikiem ochrony zdrowia w celu uzyskania porady dotyczącej konkretnych objawów, dolegliwości czy stanu zdrowia.