Zwierzęta domowe a pasożyty. Dowiedz się, jakie są objawy i jak uniknąć zakażenia?

Zwierzęta domowe to nasi przyjaciele i członkowie rodziny. Ale czy wiesz, że nawet zadbany pies czy kot może przenosić pasożyty groźne dla człowieka?

O tym, dlaczego warto odrobaczać nie tylko pupili, ale i samych siebie, rozmawiamy z lekarzem internistką Anną Płaczkiewicz.

Pani doktor, czy to prawda, że mając w domu psa lub kota, warto także odrobaczać… siebie?

Odpowiedź brzmi: tak, w wielu przypadkach warto rozważyć profilaktyczne odrobaczanie również ludzi mieszkających ze zwierzętami. Odrobaczamy naszych pupili, a do odrobaczania samych siebie nie przywiązujemy zbyt dużej wagi. Pasożyty, którymi mogą zarazić nas psy i koty, to nie mit, tylko realne zagrożenie. Najlepszym przykładem jest toksokaroza – choroba wywoływana przez larwy glisty psiej lub glisty kociej, która może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych, okulistycznych, a nawet ślepoty.

Czyli nawet zwierzę, które wygląda na zdrowe, może być nosicielem pasożytów niebezpiecznych dla człowieka?

Dokładnie. Infekcje pasożytnicze bardzo często przebiegają bezobjawowo – zarówno u zwierząt, jak i u ludzi. Zwierzak może wyglądać na zdrowego, być zadbany, regularnie szczepiony, a mimo to rozsiewać jaja pasożytów w środowisku domowym: na sierści, w kale, na podłodze, legowisku. Szczególnie dotyczy to zwierząt wychodzących, ale nawet kot mieszkający w mieszkaniu może zarazić się glistą, jeśli np. właściciel wniesie jaja pasożyta na butach.

Jakie pasożyty przenoszą się najczęściej ze zwierząt na ludzi?

Przede wszystkim glisty, czyli Toxocara canis i Toxocara cati. Te pasożyty mogą trafiać do organizmu człowieka przez przypadkowe spożycie jaj glisty (które są wydalane z odchodami), spożywając posiłek brudnymi rękoma, po kontakcie z ziemią/piaskiem zanieczyszczonymi odchodami zwierząt (np. w piaskownicach, skwerach i parkach miejskich, ogródkach przydomowych oraz placach zabaw dla dzieci) lub jedząc nieumyte warzywa czy owoce. Ich larwy mogą przemieszczać się po organizmie i powodować poważne powikłania – od zmian w wątrobie po uszkodzenia siatkówki oka. Groźne są też tasiemce, np. Dipylidium caninum, przenoszone przez pchły oraz pierwotniaki, takie jak Giardia lamblia, która odpowiada za uciążliwe infekcje jelitowe.

Które grupy osób są najbardziej narażone na zakażenie?

Zdecydowanie dzieci – bo bawią się z pupilem na podłodze, wkładają ręce do buzi, często dzielą legowisko z psem czy kotem. Ale też osoby starsze, kobiety w ciąży, pacjenci z obniżoną odpornością, osoby chorujące przewlekle. U nich każda infekcja pasożytnicza może przebiegać ciężej i prowadzić do powikłań.

Jakie objawy powinny nas zaniepokoić?

Zakażenia pasożytnicze często są bezobjawowe, ale mogą wystąpić: bóle brzucha, przewlekłe zmęczenie, swędzenie okolic odbytu, biegunki, zaparcia, zmiany skórne, spadek masy ciała. U dzieci dominują przewlekłe bóle brzucha, wyraźnie zmniejszone łaknienie, z czym wiązać można brak przyrostu masy ciała, a nawet jej utratę. Mogą także występować rozmaite wysypki, zwykle rozpoznawane jako uczuleniowe. U alergików zarażenie Toxocara bywa przyczyną nasilenia objawów alergii, np. atopowego zapalenia skóry czy astmy oskrzelowej. U dzieci bez alergii w wywiadzie mogą pojawić się objawy (wysypki, kaszel z dusznością), sugerujące takie podejrzenie. Wówczas warto wykonać badania diagnostyczne.

Jakie badania są najskuteczniejsze?

Podstawą jest badanie kału na obecność jaj pasożytów, najlepiej trzykrotne. W przypadku podejrzenia giardiozy – testy na antygeny Giardia. Można też wykonać testy serologiczne, np. w kierunku toksokarozy. U osób z objawami ogólnymi przydatna bywa też morfologia z oceną eozynofilii – ich podwyższony poziom może wskazywać na infekcję pasożytniczą.

Czy są jakieś zalecenia, jak często powinni się odrobaczać właściciele psów i kotów?

Nie ma sztywnego harmonogramu, ale dla domowników psów i kotów rekomenduje się profilaktyczne odrobaczanie co 6–12 miesięcy, zwłaszcza jeśli w domu są dzieci. Warto też robić to po wykryciu pasożytów u zwierzęcia.

A co z profilaktyką? Czy higiena wystarczy?

Higiena to podstawa! Mycie rąk po zabawie z pupilem, sprzątanie legowiska, odkurzanie dywanów, regularne kąpiele zwierząt i zabezpieczenie ich przed pchłami. Ale higiena nie zastąpi odrobaczania – to elementy, które muszą iść razem.

Na koniec – jakie najważniejsze rady dałaby Pani rodzinom ze zwierzętami?

Po pierwsze: odrobaczaj regularnie zwierzęta – co 3 do 6 miesięcy. Po drugie zadbaj o zdrowie: rozważ badania i profilaktykę nie tylko u dzieci, ale także u siebie. Po trzecie: dbaj o higienę. I najważniejsze – kochaj swoje zwierzęta, ale mądrze. Ich obecność to ogromna wartość, ale też odpowiedzialność.

Dziękujemy za rozmowę