dieta-redukcyjna

Dieta redukcyjna – zanim się zdecydujesz

Dieta redukcyjna wskazana jest osobom z nadmierną masą ciała, nadwagą lub otyłością. Być może nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, że otyłość to choroba. W międzynarodowej klasyfikacji chorób, którą posługują się lekarze ma ona swój numer (E-66). Jest to nadmierne nagromadzenie się tkanki tłuszczowej w ciele.

Jeśli myślisz o sobie, że jesteś „grubej kości” – jesteś w błędzie. Osoba otyła ma więcej tkanki tłuszczowej w ciele niż osoba o prawidłowej masie ciała.

Poniżej umieszczam wyniki analizy składu ciała dwóch młodych mężczyzn, o zbliżonym wzroście. Pierwszy z nich waży 80 kg (jest to prawidłowa masa ciała), drugi 150 kg. Masa kostna żadnego z nich nie przekracza 10 kg, natomiast zauważamy diametralną różnicę, jeśli chodzi o zawartość tkanki tłuszczowej (18 % vs 34 %).

dieta-redukcyjna

Jak sprawdzić masę ciała?

Zanim zdecydujesz się na dietę redukcyjną sprawdź, jaka jest Twoja masa ciała. Jest na to kilka prostych sposobów.

1. Wyliczenie BMI (Body Mass Index, wskaźnik masy ciała) i jego interpretacja na podstawie klasyfikacji zamieszczonej poniżej:

dieta-redukcyjna-lublin

Niedowaga < 18,5
Prawidłowa masa ciała 18,5 – 24,9
Nadwaga 25 – 29,9
Otyłość ≥ 30
Otyłość I stopnia 30 – 34,9
Otyłość II stopnia 35 – 39,9
Otyłość III stopnia (olbrzymia) ≥ 40
np. jeśli ważysz 70 kg przy wzroście 165 cm, Twój BMI wynosi 25,7 kg/m2 i sugeruje nadwagę

2. Możesz zmierzyć swój obwód pasa.

Redukcję masy ciała zaleca się w szczególności, gdy wynosi on ≥ 88 cm u kobiet oraz ≥ 102 cm u mężczyzn. Najkorzystniej byłoby jednak, gdyby obwód pasa u kobiet nie przekraczał 80 cm, natomiast u mężczyzn 94 cm.

3. Możesz również wykonać analizę składu ciała na profesjonalnym urządzeniu.

Analiza taka dostarcza szczegółowych informacji dotyczących budowy Twojego ciała. Pozwala ocenić nie tylko masę ciała, ale też zawartość tkanki tłuszczowej, beztłuszczowej masy ciała, nawodnienie, zawartość masy mięśniowej i kości. Urządzenie zwykle wylicza też wskaźnik masy ciała BMI, ocenia podstawową przemianę materii i zapotrzebowanie energetyczne oraz podaje wiek metaboliczny.

Ile kilokalorii dziennie potrzebuję?

Całkowite zapotrzebowanie energetyczne, czyli ilość kilokalorii, których potrzebujesz w ciągu dnia zależy od kilku czynników, m.in. płci, wieku, masy ciała i wzrostu, a także aktywności fizycznej. Można je wyliczyć, korzystając ze wzorów podanych poniżej.

Jeśli Twój wskaźnik BMI wynosi 25 lub więcej, kaloryczność dziennego jadłospisu powinna być obniżona w stosunku do Twojego całkowitego zapotrzebowania o około 500-800 kcal. To pomoże Ci schudnąć w BEZPIECZNY i ZDROWY sposób. Pamiętaj, że celem jest POWOLNY i STOPNIOWY ubytek masy ciała, wynoszący średnio 0,5 – 1 kg tygodniowo.

Warto pamiętać, że dieta redukcyjna powinna być dopasowana indywidualnie do stanu zdrowia, stylu życia, aktywności fizycznej i wyników badań. Jeśli chcesz schudnąć bezpiecznie i uniknąć zbyt restrykcyjnych jadłospisów, warto skorzystać z pomocy dietetyka w Lublinie, który pomoże określić prawidłową kaloryczność diety i zaplanować zdrową redukcję masy ciała.

  • Krok 1 – Zaczynamy od wyliczenia podstawowej przemiany materii (PPM). Należy wziąć pod uwagę, że wzory pozwalają określić zapotrzebowanie energetyczne jedynie w pośredni sposób i nie uwzględniają innych czynników, które mogą mieć wpływ na przemianę materii (m.in. stan zdrowia, czynniki genetyczne, stan fizjologiczny, temperatura otoczenia, stan odżywienia organizmu…). Proponuję skorzystać ze wzoru Mifflina – St. Jeora. Wzór ten uwzględnia płeć, aktualną masę ciała, wzrost oraz wiek.

PPM dla kobiet = (10 x aktualna masa ciała [kg]) + (6,25 x wzrost [cm]) – (5 x wiek [lata]) – 161
PPM dla mężczyzn = (10 x aktualna masa ciała [kg]) +(6,25 x wzrost [cm]) – (5 x wiek [lata]) + 5

np. PPM kobiety 50 letniej, o masie ciała 90 kg i wzroście 165 cm wynosi 1520 kcal
(10 x 90) + (6,25 x 165) – (5 x 50) – 161 = 900 + 1031 – 250 – 161 = 1520 kcal

  • Krok 2 – Pomnóż wyliczoną wartość podstawowej przemiany materii (PPM) o dopasowany do Twojej aktywności fizycznej współczynnik aktywności fizycznej (PAL, Physical Activity Level). W ten sposób dowiesz się, jakie jest Twoje całkowite zapotrzebowanie energetyczne.

1,2 – 1,3 niska aktywność fizyczna, brak dodatkowych ćwiczeń
1,4 – 1,5 dodatkowa, niezbyt intensywna, niewielka aktywność fizyczna
1,6 – 1,7 praca wymagająca dodatkowej aktywności fizycznej
1,8 – 1,9 praca stojąca
2,0 – 2,4 ciężka praca fizyczna

np. kobieta z opisu powyżej ma siedzącą pracę, nie ćwiczy (mnożymy 1520 kcal x współczynnik 1,3). Jej całkowite zapotrzebowanie energetyczne wynosi 1976 kcal.

  • Krok 3 – Pomniejsz swoje całkowite zapotrzebowanie energetyczne o około 500 – 800 kcal, aby osiągnąć deficyt kaloryczny i doprowadzić do stopniowej redukcji masy ciała

np. kobieta z opisu powyżej, aby doprowadzić do spadku masy ciała powinna zastosować kaloryczność swojego jadłospisu 1200-1500 kcal.

Autor tekstu:

Dietetyk mgr Natalia Parulska

Najczęściej zadawane pytania – FAQ

Czym jest dieta redukcyjna?

Dieta redukcyjna to sposób żywienia, którego celem jest stopniowe zmniejszenie masy ciała. Polega na dostarczeniu organizmowi mniejszej ilości energii niż wynosi jego całkowite zapotrzebowanie, przy jednoczesnym zachowaniu zasad zdrowego i bezpiecznego odżywiania.

Dla kogo wskazana jest dieta redukcyjna?

Dieta redukcyjna jest wskazana przede wszystkim dla osób z nadmierną masą ciała, nadwagą lub otyłością. Przed jej rozpoczęciem warto ocenić masę ciała, obwód pasa lub wykonać analizę składu ciała, aby dobrać odpowiedni sposób postępowania.

Czy otyłość to choroba?

Tak. Otyłość jest chorobą związaną z nadmiernym nagromadzeniem tkanki tłuszczowej w organizmie. Nie wynika z „grubej kości”, ale z większej zawartości tkanki tłuszczowej w ciele w porównaniu z osobą o prawidłowej masie ciała.

Jak sprawdzić, czy mam nadwagę?

Jednym z najprostszych sposobów jest wyliczenie wskaźnika BMI, czyli Body Mass Index. BMI poniżej 18,5 oznacza niedowagę, 18,5–24,9 prawidłową masę ciała, 25–29,9 nadwagę, a wynik 30 lub więcej wskazuje na otyłość.

Czy samo BMI wystarczy do oceny masy ciała?

BMI jest prostym i pomocnym wskaźnikiem, ale nie pokazuje dokładnie składu ciała. Dlatego warto uzupełnić ocenę o pomiar obwodu pasa lub profesjonalną analizę składu ciała, która pozwala ocenić m.in. zawartość tkanki tłuszczowej, masy mięśniowej i nawodnienia organizmu.

Jaki obwód pasa może wskazywać na potrzebę redukcji masy ciała?

Redukcję masy ciała zaleca się szczególnie wtedy, gdy obwód pasa wynosi 88 cm lub więcej u kobiet oraz 102 cm lub więcej u mężczyzn. Za korzystniejsze wartości uznaje się obwód pasa poniżej 80 cm u kobiet i poniżej 94 cm u mężczyzn.

Co pokazuje analiza składu ciała?

Analiza składu ciała dostarcza informacji nie tylko o masie ciała, ale także o zawartości tkanki tłuszczowej, beztłuszczowej masie ciała, masie mięśniowej, nawodnieniu i masie kostnej. Może też wskazać podstawową przemianę materii, zapotrzebowanie energetyczne oraz wiek metaboliczny.

Ile kalorii jeść na diecie redukcyjnej?

Kaloryczność diety redukcyjnej powinna być ustalana indywidualnie. Zależy m.in. od płci, wieku, wzrostu, masy ciała i aktywności fizycznej. U osób z BMI wynoszącym 25 lub więcej zwykle obniża się dzienną kaloryczność jadłospisu o około 500–800 kcal względem całkowitego zapotrzebowania energetycznego.

Jak obliczyć zapotrzebowanie kaloryczne?

Najpierw oblicza się podstawową przemianę materii, np. ze wzoru Mifflina-St Jeora, który uwzględnia płeć, wiek, wzrost i aktualną masę ciała. Następnie wynik mnoży się przez współczynnik aktywności fizycznej PAL, aby uzyskać całkowite dzienne zapotrzebowanie energetyczne.

Jak szybko można bezpiecznie chudnąć?

Bezpieczna redukcja masy ciała powinna być powolna i stopniowa. Zalecany ubytek masy ciała wynosi średnio około 0,5–1 kg tygodniowo. Zbyt restrykcyjna dieta może być trudna do utrzymania i nie zawsze jest korzystna dla zdrowia.

Czy dietę redukcyjną warto skonsultować z dietetykiem?

Tak. Dieta redukcyjna powinna być dopasowana do stanu zdrowia, stylu życia, aktywności fizycznej i wyników badań. Konsultacja z dietetykiem pomaga ustalić prawidłową kaloryczność diety, uniknąć zbyt restrykcyjnych jadłospisów i zaplanować bezpieczną redukcję masy ciała.

Informacje zawarte w tym artykule mają charakter ogólnoinformacyjny i edukacyjny. Nie zastępują one profesjonalnej porady medycznej, diagnozy czy leczenia. Zaleca się konsultację z lekarzem lub innym wykwalifikowanym pracownikiem ochrony zdrowia w celu uzyskania porady dotyczącej konkretnych objawów, dolegliwości czy stanu zdrowia.