Arterial hypertension – can it be dangerous?
Nadciśnienie tętnicze krwi nie daje uciążliwych objawów klinicznych, dlatego wiele osób przez lata nie wie o swojej chorobie. Występuje coraz częściej u osób nawet po 40 roku życia. Wśród symptomów choroby można wymienić: poranne bóle głowy, zawroty głowy, zaczerwienienie twarzy, szyi, krwawienie z nosa, niektórzy gorzej znoszą wysiłek fizyczny. Kiedy jednak mając nadciśnienie w porę nie podejmiemy leczenia, dochodzi do wielu groźnych powikłań narządowych.
Czym w ogóle jest ciśnienie tętnicze krwi? – z tym pytaniem zwracamy się do kardiologa dr. Piotra Flisa.
– Mówiąc obrazowo, to siła, która sprawia, że krew znajdująca się w naczyniach przepływa przez kolejne tętnice. Siła ta nie tylko przesuwa krew w naczyniach, ale naciska na ściany naczyń. Zwiększone ciśnienie tętnicze w naczyniach, czyli nadciśnienie powoduje nadmierny nacisk na ścianki tętnic. Im dłużej trwa taka sytuacja, tym większe uszkodzenia zachodzą w naczyniach, co w konsekwencji prowadzi do niebezpiecznych zmian w narządach wewnętrznych.
What contributes to the development of hypertension?
– Mówimy o dwóch rodzajach nadciśnienia – pierwotnym i wtórnym. Pierwotne, nazywane inaczej idiopatycznym, ma niewyjaśnioną przyczynę. Sprzyja mu wiek powyżej 60 roku życia, nadwaga, niewłaściwa dieta z nadmierną ilością soli, obfite odżywianie, brak ruchu, alkohol, palenie papierosów, stres. Często też nadciśnienie tętnicze występuje rodzinnie.
Secondary hypertension is the result of an existing medical condition. It can occur with kidney disease, vascular disease, heart disease, or diabetes. Therefore, a correct diagnosis and effective treatment are crucial.
O leczeniu decyduje lekarz kardiolog i on nadzoruje cały ten proces. W niektórych przypadkach wystarczy obniżenie masy ciała, odpowiednia dieta, ruch. Częściej jednak konieczne jest wprowadzenie środków farmakologicznych, co nie zwalnia pacjenta z obowiązku stosowania się do zasad zdrowego trybu życia.
Jakie badania są wskazane dla osób z nadciśnieniem tętniczym?
– Ponieważ nadciśnienie tętnicze powoduje zmiany w siatkówce oka, wskazane są badania dna oka wykonane u okulisty. Okresowo należy wykonać badanie ogólne i posiew moczu oraz oznaczyć we krwi stężenie potasu, sodu i kreatyniny, co pozwoli sprawdzić funkcjonowanie nerek. U wszystkich chorych zaleca się kontrolę poziomu cholesterolu całkowitego, LDL, HDL i trójglicerydów. Osoby z nadciśnieniem powinny wykonać badanie EKG.
Jakie zalecenia miałby Pan Doktor dla pacjentów z nadciśnieniem?
- Jeśli chorujesz na nadciśnienie, systematycznie sprawdzaj i zapisuj jego wartość. Pomiary należy wykonywać rano, w południe i wieczorem.
- Kontroluj poziom cholesterolu i cukru we krwi.
- Regularnie przyjmuj przepisane leki. Samowolne ich odstawienie może doprowadzić do pogorszenia stanu zdrowia.
- Zwiększ aktywność fizyczną wg zaleceń lekarza.
- Zrezygnuj z palenia papierosów.
- Ogranicz spożycie alkoholu.
Warto dodać na zakończenie, że przyjmowanie leków nie zwalnia z zachowania odpowiedniej diety i nie kończy się, gdy ciśnienie się unormuje.
Nadciśnienie, a dieta
Dietetycy zalecają przede wszystkim zdrową i dobrze zbilansowaną dietę. Generalnie wiadomo, że przy nadciśnieniu należy ograniczyć spożycie soli, ale co jeść, by faktycznie dieta była zdrowa?
Zaleca się, by dziennie spożywać ok. 400 g warzyw i owoców ( w tym 3/4 to warzywa). Są źródłem witamin, minerałów (m.in. magnezu i potasu, których niedobór wywołuje zachwiania w pracy układu sercowo-naczyniowego, a rolą potasu jest między innymi regulacja ciśnienia krwi), błonnika pokarmowego, flawonoidów, które wspomagają prawidłową pracę serca i pomagają utrzymać prawidłowe ciśnienie krwi. Potwierdzono to w badaniach osób będących na diecie jarskiej, u których ryzyko sercowo-naczyniowe było niższe niż na diecie mięsnej. A kasze? Podobnie jak warzywa i owoce są źródłem błonnika pokarmowego, flawonoidów, witamin i minerałów.
Just 200g of fruit and vegetables a day reduces the risk of coronary heart disease and circulatory system disease. Leafy green vegetables, cruciferous vegetables, apples, blackcurrants, whole-grain cereals, and nuts are particularly beneficial.
Ograniczamy tłuste produkty zwierzęce na rzecz ryb i olejów roślinnych oraz chudego nabiału.
Tłuste mięso oraz tłuszcze zwierzęce są źródłem nasyconych kwasów tłuszczowych i cholesterolu. Ich nadmierne spożywanie skutkuje wzrostem poziomu cholesterolu we krwi i pojawieniem się incydentów naczyniowych, w tym nadciśnienia. Unikajmy też mięsa przetworzonego.
Kwasy OMEGA na nadciśnienie
Fish and vegetable oils are sources of unsaturated fatty acids. They contain unsaturated fatty acids—omega-6, omega-3, and monounsaturated fatty acids—which lower cholesterol and triglyceride levels in the blood, reduce the risk of atherosclerotic plaque buildup in blood vessels, and thus prevent vascular occlusion, which causes hypertension.
Ryby morskie, będące źródłem kwasów omega-3 – DHA, powinno się spożywać co najmniej dwa razy w tygodniu, by dostarczyć odpowiedniej ilości kwasów DHA i zmniejszyć ryzyko sercowo-naczyniowe. Zaleca się, by tłuszcze roślinne spożywać na surowo i jako dodatek do potraw.
Dairy products are a source of protein and calcium. However, we choose those with reduced fat content. Fermented dairy products (natural yogurt, buttermilk, kefir) are worth consuming, as they contain probiotic bacteria, which have a beneficial effect on digestive health, lower blood cholesterol levels, and influence fat metabolism in the body.
Introducing all these ingredients into your daily diet has a beneficial effect on the proper functioning of the circulatory system and protects against its dysfunction.
Jak utrzymać dietę na nadciśnienie
Niestety stosowanie się do wszystkich zaleceń bywa trudne i uciążliwe, ale nie jesteśmy z tym wszystkim sami, bowiem z pomocą przychodzą dietetycy. Można na przykład stosować indywidualny plan żywieniowy, który specjalista układa pod nasze szczególne potrzeby i stan zdrowia lub gotowy plan żywieniowy. Gotowa dieta online to korzystna opcja ponieważ nie wymaga wizyt w przychodni, a plan ułożony jest pod daną jednostkę chorobową przez doświadczonego dietetyka. Zawsze jest możliwość skonsultowania się, podczas np. Teleporady ze specjalistą, który dietę przygotował.
By following dietary recommendations and introducing daily physical activity, you can improve the quality of your life, support the treatment of hypertension or reduce the risk of its occurrence, and effectively prevent cardiovascular diseases.

